Gierzwaluwkasten Karenhuis

Op 3 april zijn bij het Karenhuis dan eindelijk de Gierzwaluwkasten geplaatst.

Hondsbossche en Pettemer Zeewering

Op zondag 1 april was er een dag vol activiteiten op en rond de Hondsbossche en Pettemer Zeewering. Een aantal leden van de Vogelwerkgroep bemanden het vogelkijkpunt zeevogels en De Putten. Daarnaast waren er excursies, kon er op Kamelen worden gereden en vertelde Klaas Stins over vissen bij het wrak. In Struin (voorheen Minkema) waren presentaties en vertelden Yvonne Koning (Stichting Anemoon) en Harm Niesen over het onderwaterleven en de desastreuze plannen terwijl zanger Bert van Baar zijn speciaal op de gelegenheid aangepaste liedjes speelde.

 

 

 

 

 

 

 

 

De Hondsbossche en Pettemer Zeewering hebben een lange geschiedenis van stormschade en dijkherstel. De huidige dijk ligt er sinds 1880 en is sindsdien meerdere malen verhoogd en verbreed. De dijk voldoet door zeespiegelstijging en de toegenomen kracht van de golfslag niet meer aan de norm, die uitgaat van een kans op een doorbraak in eens per 10.000 jaar. De dijk is daarom in 2004 aangemerkt als ‘Zwakke schakel’.

De afgelopen jaren zijn er verschillende scenario’s uitgewerkt om de dijk te versterken, waaronder een nieuwe verhoging en verbreding van de dijk. In een

onduidelijke gang van zaken is er een aantal jaar terug ineens het alternatief ‘Zand en Natuur’ naar voren geschoven als het meest gewenste scenario. In dit scenario komt er een groot zandpakket voor/op de dijk. Er zal een strand ontstaan van zo’n 250 meter en mogelijk wordt er voor gekozen om het zand tot tegen de bovenkant van de dijk aan te brengen. Dit alternatief had beter ‘Zand over de Natuur’ kunnen heten, want er gaat juist veel natuurwaarde verloren.

 

Er zijn drietal bijeenkomsten geweest georganiseerd door Natuurmonumenten en Vogelbescherming Nederland. Naast de vogelwerkgroep waren daar vertegenwoordigers van de Milieufederatie, Stichting Anemoon, Duinbehoud, Faunabescherming, Steenloperwerkgroep, vissers en bewoners, als ook een vertegenwoordiger van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier voor uitgenodigd. Zo open als wij zijn, zo onduidelijk is het Hoogheemraadschap naar de Natuurorganisaties, maar ook naar bewoners. Wie heeft er onlangs iets over de situatie rond de Hondsbossche en Pettemer Zeewering gelezen? En we krijgen hier toch echt allemaal natte voeten als het daar fout gaat.
We willen de mensen graag informeren wat er speelt en wat de consequenties zijn. Voor dit doel is er een website opgezet: www.zandoverdenatuur.webklik.nl

 

Daarnaast is er een petitie gestart waarvan wij hopen dat jullie deze allen zullen willen ondertekenen!
Het is erg belangrijk om te laten zien dat er niet slechts een handjevol mensen zich druk maakt. Naast bewoners uit de regio en natuurorganisaties worden ook wandel- en fietsclubs benaderd de petitie te tekenen.

 

Strandplevieren en strandlopers (?) zullen er straks gaan broeden, de grote parelmoervlinder (komt alleen nog op Texel voor in NH) gaat profiteren van de zandsuppleties. Deze en nog 17 anders punten in de opgestelde Natuurvisie kloppen niet met de werkelijkheid en dit is middels een brief duidelijk gemaakt.
Daarnaast zijn er tal van zaken niet onderzocht. Zo zijn de meningen verdeeld of de zoute kwel toe of juist af gaat nemen.
Dat er veel leven op de strekdammen verloren gaat staat vast. Maar naar wat er allemaal precies leeft is geen onderzoek gedaan.

Het gaat nu al slecht met de mosselen in de Waddenzee. Hoe belangrijk is het mosselzaad van de zeewering voor de Waddenzee?

Er is sprake van dat de eventuele  compensatie gaat plaatsvinden in de Waddenzee. Natuur compenseren in een natuurgebied, het moet niet gekker worden.
Maar welke compensatie er eventueel ook komt, het kan nooit een 100 jaar oud onderwatermilieu vervangen.

 

Op de website www.zandoverdenatuur.webklik.nl is nog te lezen wat de nadelen zijn van zandsuppleties.

 

 

 

Fotowedstrijd Oudorperhout

De Stichting Oudorperhout heeft een fotowedstrijd uitgeschreven. Alles is toegestaan mist de foto de Oudorperhout als onderwerp heeft en de foto’s niet te extreem bewerkt zijn. Er kunnen maximaal 3 foto’s per deelnemer worden ingezonden. Er zijn leuke prijzen te winnen. Kijk voor meer informatie op de website.

Inzenden kan tot 1 juni 2012.

 

Meeuwen

 

Deze winter zijn er uitzonderlijk veel Kleine en Grote burgemeesters in Nederland  gezien. Grote burgemeesters pleisteren in o.a. Den Oever (haven) en Petten. De vogel in Petten zit vaak op het dak van één van de huizen aan de zuidkant van Petten (tegenover camping De Watersnip).

 

 

Kleine burgemeesters zijn ook regelmatig te zien bij Petten, daar waar de Hondsbossche Zeewering en het strand samen komen en ten noorden daarvan. Ruud Brouwer had er op 24 januari maar liefst 5! Op dezelfde plek zijn ook al lange tijd veel Drieteenmeeuwen te zien en goed te fotograferen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

In Den Oever wordt op 22 januari door Herman Bouman een mogelijke Amerikaanse zilvermeeuw gefotografeerd en gemeld. De vogel wordt op 23 januari ‘s ochtends gezien, maar vliegt ‘s middags richting het wad. Op 28 januari keert de meeuw terug in de havens van Den Oever en wordt in alle standen vastgelegd door vele fotografen. Hopelijk kan er zo worden vastgesteld of het hier daadwerkelijk om een echte Amerikaan gaat.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hondsbossche Zeewering

Veel van onze leden zijn regelmatig te vinden op en rond de Hondsbossche Zeewering. Wat veel van jullie echter niet weten of beseffen is dat er binnen twee jaar

veel gaat veranderen. De zeewering is niet meer veilig en dus zijn er maatregelen nodig. Daar zijn verschillende oplossingen voor, maar helaas is gekozen voor een oplossing die voor de natuur zeer slecht uitpakt. Wij hebben onze zorgen kenbaar gemaakt door middel van het sturen van onderstaande brief naar verschillende natuurorganisaties omdat hier verschil van mening over leek te bestaan. Inmiddels zijn er drie bijeenkomsten geweest en is iedereen van mening dat de plannen die er nu zijn geen kansen bieden voor natuur, maar dat er wel veel natuurwaarden verloren gaan. We zijn ons nu nog aan het bezinnen of en hoe we nog iets aan deze plannen kunnen proberen te veranderen.

 

De brief:

De Hondsbossche en Pettemer zeewering zijn door het ministerie van Verkeer en Waterstaat aangewezen als zwakke schakels in de kop van Noord-Holland. In de afgelopen jaren zijn ter versterking hiervan een aantal scenario’s uitgewerkt, maar in een voor ons volstrekt onduidelijke gang van zaken is hieruit de versie met de naam “zand en natuur”naar voren gekomen als het gewenste alternatief. Bij dit scenario moet, gezien de planning, in 2014 een groot zandpakket voor de zeeweringen en op de strekdammen de veiligheid voor een aantal jaren garanderen.
Bij de voorlichtingsavonden over dit project wordt aangevoerd, dat er in dit scenario volop kansen zijn voor nieuwe natuur. Voor ons als lokale natuurorganisatie is echter duidelijk, dat met de voorgenomen variant veel natuurwaarden verloren gaan zonder dat er ook maar sprake is van enige lokale natuurwinst. De beoogde compensatie in de waddenzee voor steenlopers is geminimaliseerd, zal niet tijdig zijn en waarschijnlijk ook niet uitvoerbaar blijken.
Ook voor ons staat de veiligheid van het achterland voorop, maar de effecten op de natuur in dit gebied van de nu gekozen variant zijn uiterst negatief en onwenselijk en dit willen wij door deze brief nog eens duidelijk maken.

 

De binnen en buitendijkse flora en fauna in dit gebied hangen nauw met elkaar samen en zijn deels gerelateerd aan de overgangen van zout naar zoet en omgekeerd. Aan de zeekant vormen de diverse organismen in de getijdezone een kenmerkende levensgemeenschap van een rotsige kust. Een deel hiervan is voedsel voor diverse vogelsoorten, die hier broeden, doortrekken of overwinteren. Bij laag water worden deze vogelsoorten op de streekdammen aangetroffen en bij hoogwater vluchten zij naar rustige plekken in de Harger- en Pettemerpolder. Bovendien vormen deze poldergebieden bij uitzonderlijke weersomstandigheden (storm en extra hoogwater) een alternatief voedselgebied, weliswaar kwalitatief minder maar altijd beter dan niets. Vogelsoorten als scholeksters, paarse strandlopers, IJslandse tureluurs en vooral steenlopers zijn hier in grote delen van het jaar te vinden. Voor de steenlopers is dit gebied van internationaal belang en heeft hierdoor de status van IBA (Internationaal Bird Area). Diverse meeuwensoorten foerageren op de strekdammen, die tevens voor zeevogels als sterns van belang zijn als rustplaats.
De flora en fauna in de Harger- en Pettemerpolder is vrij uniek. Door de zoute kwel onder de dijk door is hier een gebied met kenmerkende soorten van brakke omstandigheden ontstaan. In het verleden kwam dit in Noord-Holland veel voor, maar door de voortgaande verzoeting van het oppervlaktewater is dit biotoop zeldzaam geworden. Met een groot zandpakket voor de zeeweringen vormt zich hier een zoetwaterbel en zal de zoute kwel afnemen. Hierdoor komen de geschetste natuurwaarden, samenhangend met de brakke omstandigheden, in de knel. Bij de recente landinrichting Bergen-Egmond-Schoorl is door de lokale natuurorganisaties veel werk verzet om tot uitbreiding van de natuurterreinen in deze polders te komen om de kenmerkende flora en fauna te behouden. Net nu uitbreiding haar beslag heeft en Natuurmonumenten delen van het terrein inricht om deze natuurwaarden te versterken, dreigen er maatregelen, die de gedane investeringen in tijd en geld ongedaan maken.

 

De nadruk op recreatieve ontwikkelingen langs de zeewering bij dit scenario dreigen bovendien de huidige rust in het gebied aan te tasten. Toename van recreatie zal ruimte vragen voor parkeerplaatsen en aanvoerwegen, beide geen ontwikkelingen die passen in het bestaande natuurgebied.

 

Bij een zeewaartse versterking met zand gaan al deze hierboven geschetste waarden verloren. Natuurwinst in deze smalle nieuwe zandzone zal uiterst gering zijn. In een voorlichtingsbrochure worden de mogelijkheden geschetst voor soorten als dwergstern en bontbekplevier. Soorten waarvan wij weten, dat zij op de Hollandse kusten geen enkele kans meer maken door de toegenomen recreatie. In dezelfde brochure worden de nieuwe kansen voor deze zandige variant breed uitgemeten. Kansen voor de natuur zijn onzes inziens bij voorbaat uitgesloten en deze versie kan dus beter “zand over de natuur”genoemd worden.

 

Wij hopen met dit schrijven de aantasting van natuurwaarden in dit gebied nog eens extra onder uw aandacht te brengen en hopen op uw steun voor een veilige maar natuurvriendelijkere oplossing van deze zwakke schakels.

 

Zilveren Maanprijs 2011

In oktober viel een brief van de Milieufederatie op de mat met daarin de boodschap dat we één van de drie genomineerden zijn voor de Zilveren Maan Prijs 2011. We willen de KNNV hartelijk danken dat zij ons hebben genomineerd!
Het jarenlang inventariseren van broedvogels in de stad en de publicaties die daarop volgden waren de aanleiding voor de inzending. Onze vogelwerkgroep is daar

namelijk als één van de eersten in Nederland mee begonnen. Vogels kijken in de stad werd, zeker 25 jaar geleden, nog amper gedaan. De ‘leuke’ soorten zaten immers juist buiten de stad. We zijn wat dat betreft echt vooruitstrevend geweest. Het is des te leuker dat door de jaren heen heel veel leden hebben geholpen met deze inventarisaties en het uitwerken daarvan. In 2010 verscheen het boekje ‘Alkmaar heeft vleugels’ dat we van de gemeente Alkmaar mochten maken ter gelegenheid van ons 25 jarig jubileum. Dit boekje is een groot succes geworden en we willen de gemeente Alkmaar ook hartelijk bedanken dat zij dit mogelijk hebben gemaakt.

Op 17 november was de prijsuitreiking in de Grote Kerk in Alkmaar tijdens het 75 jarig jubileumsymposium van Landschap Noord Holland. Een inspirerende bijeenkomst! Er waren nog twee genomineerden: Eendenkooi van der Eng en Natuurpark Blokweer, maar de Vogelwerkgroep heeft gewonnen! Namens de VWG namen Kees Roobeek, Johan Bos en Miranda Zutt de prijs in ontvangst van Dhr. Remkes, commissaris van de Koningin. De prijs, een prachtig beeldje, is een initiatief van de Milieufederatie Noord-Holland, Landschap Noord-Holland en IVN Consulentenschap Noord-Holland en werd dit jaar voor de tiende en laatste keer uitgereikt.

 

Gierzwaluwen

Helaas gaat er steeds meer nestgelegenheid voor Gierzwaluwen in Alkmaar verloren door sloop en verbouwingen. Om dit te voorkomen is het noodzakelijk dat we precies weten waar er in Alkmaar gebroed wordt. Daarna wordt er samen met de gemeente gekeken hoe we deze kolonies in de toekomst kunnen behouden en/of uitbreiden.
Er is een oude lijst met adressen waar in het verleden Gierzwaluwen hebben gebroed en we willen deze adressen gaan controleren. Daarnaast zijn we natuurlijk ook op zoek naar eventuele nieuwe vestigingsplaatsen. Deze kun je doorgeven aan Harry Smit.

 

In het voorjaar van 2012 start het Gierzwaluwplatform Noord-Holland, in samenwerking met Landschap Noord-Holland, een vijfjarig inventarisatieproject van Gierzwaluwen. Doel van het project is om voor eerst, middels een steekproeftelling, een trend te achterhalen in de populatieontwikkeling van Gierzwaluwen in onze provincie. Aanleiding voor het project is de onduidelijkheid omtrent de populatieontwikkeling van Gierzwaluwen in Nederland en daarmee ook in Noord Holland. Volgens veel deskundigen is er de laatste decennia sprake van drastische afname, maar deze is nooit met inventarisatie gegevens aangetoond. onderzoek naar de populatieontwikkeling binnen een groter gebied heeft nooit plaatsgevonden omdat aan het inventariseren van Gierzwaluwen een reeks van haken en ogen kleeft. Aangezien aan de veronderstelde achteruitgang geen harde telgegevens of trends gekoppeld kunnen worden kan de Gierzwaluw niet op de Rode Lijst worden geplaatst en blijven beschermingsmaatregelen gelegenheidsinitiatieven. Om deze impasse te doorbereken heeft het Gierzwaluwplatform Noord-Holland samen met Landschap Noord-Holland een telmethode ontwikkeld die trends en populatieontwikkeling zichtbaar kunnen maken. De inventarisaties vinden plaats tussen 15 juni en 15 juli. Per jaar zullen er drie avonden worden geteld. Het is de bedoeling dat ook in Alkmaar zal worden geteld en daarom zijn we op zoek naar minimaal vier inventariseerders zonder hoogtevrees, er wordt namelijk geteld vanaf een hoog punt. Op donderdagavond 19 april 2012 zal de start van het project plaatsvinden in Heiloo.

 

Voor meer informatie kan je contact opnemen met de Vogelwerkgroep of :

Peter Mol, Landschap Noord-Holland, tel: 088 – 0064483 of 06-25557285

Marleen Andriessen, secretariaat Gierzwaluwplatform Noord Holland, tel 020 – 6455207

 

Huiszwaluwen

Inmiddels zijn er al veel gegevens binnen en het lijkt erop de het aantal in ieder geval stabiel is gebleven en hier en daar zelfs licht is gestegen.
De tellers willen wij graag hartelijk bedanken!

 

 

 

 

 

 

Meeuwen in Alkmaar

Ieder jaar in augustus, als het voor de kranten wat nieuws betreft een slappe tijd is, worden de Alkmaarse meeuwen weer voorpaginanieuws. Dit jaar was het echter wel heel extreem en haalden ze zelfs de tv.
Met megafoons probeerde de gemeente Alkmaar de meeuwen te verjagen. En nu wordt er zelfs geroepen om een aanpassing van de Flora en Fauna wet om eieren te mogen rapen/vervangen. Dit zal echter niet helpen, dat heeft het verleden al uitgewezen.

Al vanaf het moment dat de meeuwen hun intrede in Alkmaar deden heeft de Vogelwerkgroep onderzoek gedaan en de gemeente geadviseerd. De meeuwen zaten in eerste instantie bij elkaar op een bedrijventerrein en ons advies was om daar een gedoogplaats voor de meeuwen in te richten. De gemeente en bedrijven gingen echter doen waarvan wij adviseerden vooral niet te doen: eieren rapen en verjagen. Hierdoor verspreiden de meeuwen zich over de hele stad, met alle gevolgen van dien.

Het is erg vervelend dat er nu zakken huisvuil worden stukgetrokken en de meeuwen hebben ontdekt dat de Alkmaarse kaas wel erg lekker is. Ondergrondse opslag van huisvuil en de mensen bewust maken dat ze vooral niet moeten voeren en hierop ook gaan handhaven zijn maatregelen die nu genomen kunnen worden.
Daarnaast is het nog steeds belangrijk een plaats voor de meeuwen in te richten waar ze wel welkom zijn. Dit kan bijvoorbeeld een eiland in combinatie met een waterberging zijn of een afgerasterd terreintje aan de rand van een bedrijventerrein. Meer informatie is o.a. hier te vinden.

 

 

Atlas van de Noord Hollandse broedvogels

In december 2010 is het prachtige boek ‘Atlas van de Noord-Hollandse broedvogels’ verschenen. In ruim 400 pagina’s wordt het huidige voorkomen van elke broedvogelsoort en de ontwikkelingen sinds het vorige broedvogelboek in 1990 besproken. Rijk geïllustreerd met foto’s en tekeningen mag het niet ontbreken in uw boekenkast.
Het boek is o.a. te koop bij boekwinkel Van der Meulen in Alkmaar of wordt voor € 29,00 thuis gezonden als u bestelt via www.vogelwerkgroepennh.nl.

 

Roofvogel- en uilenshows

Het aantal roofvogels en uilen dat als huisdier worden gehouden is de laatste jaren schrikbarend toegenomen.
De 14 vogelwerkgroepen van Noord Holland hebben een gezamenlijke verklaring uitgegeven tegen het houden van roofvogels. Ook hebben we afgesproken geen roofvogel- en uilenshows te organiseren.

In juli en augustus was Jan Cees Lont met zijn roofvogels en uilen te vinden op de braderie in Schoorl, de Westfriese markt in Schagen en op de markt in Hoorn. Wij vinden dat uilen en roofvogels daar niet thuis horen en kwamen in actie.
Omdat de folders van Vogelbescherming Nederland op waren en ze vrij duur waren om te drukken hebben we zelf een A5 flyer ontwikkeld. Naast argumenten waarom het houden van uilen en roofvogel(shows) in onze ogen niet gewenst is willen we de mensen ook wijzen op het alternatief: roofvogels in de vrije natuur.

 

 

Stadsvogelprijs

Op 16 juni vond voor de vierde keer de Stadsvogelconferentie plaats. Deze was georganiseerd door Vogelbescherming Nederland in samenwerking met de gemeente Utrecht. Het thema van de bijeenkomst was de spannende combinatie van stadsplanning en natuurbescherming.
De Stadsvogelconferentie is bedoeld voor iedereen die bij het inrichten van een stad betrokken is, zoals bouwers, beleidsmedewerkers, architecten, woningbouwcoöperaties, planners en bedrijven. Tijdens de conferentie werd de Stadsvogelprijs uitgereikt. Deze, door Vogelbescherming Nederland uitgeschreven prijs, is bedoeld om creatieve en innovatieve projecten voor stadsvogels meer bekendheid te geven. Het uiteindelijke doel is een vogelvriendelijkere stedelijke leefomgeving. De winnende gemeente mag 20.000 euro besteden aan een nieuw stadsvogelproject. Dit jaar was er voor het eerst ook een tweede prijs: de aanmoedigingsprijs van 10.000 euro.

 

De gemeente Alkmaar wilde zich dit jaar kandidaat stellen voor de Stadsvogelprijs en vroeg onze Vogelwerkgroep of we hen wilden ondersteunen. Na overleg hebben we besloten dit te doen en is er met stadsecologe Simone Stam vergaderend over hoe we dit vorm zouden geven. Het thema werd van onderzoek naar beleid en uitvoering. Het boekje ‘Alkmaar heeft vleugels’ vormde daarin een belangrijk onderdeel. Ook andere natuurorganisaties, een school, woningbouwvereniging, wijktuin Rekerdijk, Stichting Oudorperpolder werd gevraagd de kandidatuur te ondersteunen en iets te schrijven.
Roel Hazelager van de gemeente maakte hier een prachtige brochure van.

 

‘s Ochtends waren alle 14 ingezonden projecten in het kort gepresenteerd en aan het eind van de dag volgde dan eindelijk de prijsuitreiking. De jury bestond uit juryvoorzitter Ir. Fred Wouters (directeur Vogelbescherming Nederland), Arnold van Kreveld (freelance beleidsbioloog) en Nico de Haan.
Uit Alkmaar waren inmiddels ook de wethouders Dhr. Nagengast en Mevr. v.d. Ven gearriveerd. De spanning steeg, maar eerst volgde nog een hele inspirerende lezing over het gebruiken van een ander middel (wateroverlast, opwarming steden) om je uiteindelijke doel, een vogelvriendelijke leefomgeving, te realiseren. De eerste prijs was voor de gemeente Sneek.

 

Alkmaar won de aanmoedigingsprijs van 10.000 euro. Het juryrapport zei het volgende over de inzending:
Project: Alkmaar heeft vleugels
Indrukwekkend. Breed, compleet en beleidsmatig doordacht. Langjarig verankerd in het beleid; ecologie is onderdeel van het groenbeleidsplan. Veel partnerships, sterk hoe de financiering door gezamenlijke partners wordt gedragen. Mooie resultaten voor vogels. Compliment voor de inzet van de locale vogelwerkgroep!

 

Al met al een zeer geslaagd evenement, dat voor een ieder een grote inspiratiebron kan zijn.

Wij gaan meedenken hoe we de 10.000 euro goed kunnen besteden. We denken daarbij vooral aan soorten waar het niet zo goed mee gaat in de stad, zoals Huismus en Gierzwaluw.